امر به روزه گرفتن مىنمودند و مىفرمودند كه « و جاء امتى الصوم » « 1 » ؛ يعنى ساكن‌كنندهء شهوت فرج امت من روزه است . و از آن جمله ، بر طرف شدن بسيارى خواب است كه از شبع يا از بسيارى آب خوردن ، كه لازم آن است ، به‌هم مىرسد و موجب كلال طبع و قلّت عقل و بلادت ذهن و تضييع عمر و فوت شدن تهجد و بيدارى شب و خسارت است . و از اين‌جا است كه كاملين فرموده‌اند كه « لا تأكلوا كثيرا فتشربوا كثيرا فترقدوا كثيرا فتخسروا كثيرا » « 2 » ، يعنى بسيار مخوريد كه آب بسيار مىخوريد و خواب بسيار مىنماييد و خسارت بسيار مىكشيد . و از آن جمله ، آسان شدن بر نفس است مواظبت نمودن آن بر طاعات بدنيه و جوارحيه ، به جهت خفّت و سبكى بدن و فراغت يافتن آن از اشتغال به تحصيل و مهيا نمودن مأكول و مشروب و به نفس خوردن و آشاميدن و از اشتغال به دفع آلام و امراض و احداثى كه از آن ناشى مىگردد ؛ چون‌كه اكثر بلكه جميع مرض‌ها از تخمه و امتلا و تداخل حاصل مىشود ، و اسباب مردن مردمان غالبا آن‌ها مىباشند ، چنان‌كه محسوس و معقول و منقول است . و از اين‌جا است كه پيغمبر صلّى اللّه عليه و إله فرموده است كه « صوموا تصحوا » « 3 » ؛ يعنى روزه بگيريد كه صحيح مىشويد . و جناب امير عليه السّلام فرموده است كه « المعدة بيت كل داء و الحمية رأس كل دواء واعط كلّ بدن ما عودّته » « 4 » ، يعنى معده و شكم انسان خانه و منبع هر دردى است و حميت و پرهيز نمودن و كم خوردن ، اصل و سر هر دوايى است و بده به هر بدنى از غذا آن‌چه را كه به آن عادت داده‌اى او را . و از آن جمله ، خفّت مؤونه و قلّت تعب و دفع مذلت و دورى از حرام و شبهه ، كه كثرت و حصول همگى ، لازم پرخوردن ، و خفّت و قلّت و عدم آن‌ها لازم قناعت و كم‌خوردن است . و از آن جمله ، آسان شدن و سهل گرديدن بر نفس است تصدق و ايثار نمودن بر فقرا به زيادتى از قدر كفايت كه افضل اعمال است ، و در روز قيامت به مضمون

--> ( 1 ) . دعائم الاسلام ، ج 2 ، ص 190 ، ح 688 ؛ حديث چنين است : « . . . إنّ و جاء أمّتى الصيام . . . » . ( 2 ) . احياء علوم ، ج 3 ، ص 86 ، ضمن الفائدة السادسة و محجة البيضاء ، ج 5 ، ص 158 ، ضمن الفائدة السادسة . ( 3 ) . مستدرك الوسائل ، ج 7 ، ص 502 ، رقم 18744 ، ابواب الصوم المندوب ، ح 11 ، عن رسالة لبّ اللباب قطب راوندى ؛ إحياء العلوم ، ج 3 ، ص 87 ، و محجة البيضاء ، ج 5 ، ص 160 . ( 4 ) . طبّ النبى ، ص 19 ، با اندكى اختلاف .